Nowe nabytki biblioteki

Ogarnąć Wilno
29 marzec 2018
Trzy wielkie i ciężkie tomy pokazujące miasto takim, jakim go widział i dokumentował przez kilka dziesięcioleci fotograf – w bibliotece Centrum mamy ważne wydawnictwo poświęcone miastu Wilno z pierwszej połowy XX wieku w fotografiach Jana Bułhaka.

Publikacja okazała się z inicjatywy Litewskiego Muzeum Narodowego i zawiera ponad półtora tysiąca fotografii. To pomimo, iż gros archiwum Bułhaka spłonęło wraz z pracownią w 1944 roku. Pierwsze dwa tomy to krajobrazy urbanistyczne i dokumentacja architektury Wilna w rozpoznawalnym dla fotografa stylu. Pomimo iż znaczną część z nich wykonywał dla inwentaryzacji budowli dla archiwum miejskiego, każde ujęcie wygląda jak obraz z doskonałą kompozycją geometryczną. Tom trzeci odsłania mniej znaną stronę twórczości fotografa. Jest poświęcony ludziom, znaczącym wydarzeniom w mieście oraz krajobrazom zachwycającym nie mniejszym mistrzostwem autora-piktorialisty.

Fotografować Wilno, jak zresztą inne miasta, mistrz fotografii Jan Bułhak zaczął nie od razu, a dopiero kończąc czwarty dziesiątek lat swego życia. Wcześniej bywał w różnych miastach: otrzymał świetne wykształcenie w Wilnie i Krakowie, zdobył nagrody na wystawach fotograficznych. Prowadził korespondencję z francuskim mistrzem Constantem Puyo`em, pod działaniem którego właśnie kształtował się jego styl piktorialistyczny. Jednak miasto jeszcze pozostawało dla niego niewidzialne. Przełomowym okazało się być spotkanie z malarzem Ferdynandem Ruszczycem w 1910 roku. On to ocenił talent Bułhaka i otworzył mu oczy na architekturę Wilna, pomógł w zatrudnieniu jego jako fotografa w archiwum miejskim dla inwentaryzacji miasta, później sprzyjał w otwarciu własnego salonu fotograficznego.

Kartkując album widz będzie mieć szansę poczuć miasto w sposób, w który widział go Bułhak. On romantyzuje perspektywę wąskich wijących się uliczek i nie pomija żadnej arki, by zrobić przez nią ujęcie. Taką wizję fotograf będzie stosować również później w stosunku do innych miast, w tym Lwowa, w których wykonał cykl pocztówek i albumów na zamówienie.

Z trzytomowym wydaniem fotografii Jana Bułhaka można zapoznać się w naszej bibliotece. Może ono zainteresować wszystkich, kto poznaje historię fotografii, architektury, miast, jak również tych, kto chce poznać i zapoznać się z autorem i jego Wilnem.

Autor przeglądu – Oleksandr Makhanets